KEPAX

Metoda klejenia jest wykorzystywana do naprawy tych elementów nad­wozia, które podczas pracy nie przenoszą obciążeń i nie ulegają dużym odkształceniom sprężystym. Najczęściej metoda ta jest stosowana do usu­wania miejscowych uszkodzeń powstałych w wyniku zużyć eksploata­cyjnych lub wypadkowych na niedużych powierzchniach blachy (uszko­dzenia w postaci wgnieceń, pęknięć lub perforacji korozyjnej). Uszkodze­nia te likwiduje się wypełniając je tkaninami z włókna szklanego nasyco­nymi żywicami syntetycznymi. W kraju są stosowane dwa rodzaje żywic syntetycznych: żywice epoksydowe (występujące pod nazwą Epidian) oraz żywice poliestrowe (o nazwie Polimal). Przebieg naprawy jest taki sam dla obu rodzajów żywic i składa' się z następujących operacji: oczyszczenia uszkodzonej powierzchni, przygotowania materiałów do naprawy, nałożenia kompozycji w miejscu uszkodzonym, utwardzenia kompozycji, wyrównania naprawionego miejsca. Przygotowanie powierzchni do naprawy polega na wykonaniu nastę­pujących czynności: usunięcia powłoki lakierniczej wokół uszkodzonej powierzchni, usunięcia produktów korozji i dokładnego oczyszczenia powierzchni, odtłuszczenia powierzchni przygotowanej do naprawy. Powłokę lakierniczą i produkty korozji usuwa się mechanicznie za pomocą szczotek i szlifierek. W celu wytrawienia wżerów korozyjnych stosuje się odrdzewiacz „Fosol". Obróbka mechaniczna ma dodatkowo na celu uzyskanie chropowatej powierzchni w miejscu klejenia. Zwiększa to przyczepność żywicy do metalu. Tak przygotowaną powierzchnię dokładnie odtłuszcza się (np. acetonem lub tri). W zależności od wielkości uszkodzenia przygotowuje się trzy do czte­rech łat z tkaniny włókna szklanego o symbolu It 30. Stosuje się łaty o wielkościach: od najmniejszej zakrywającej 20 mm obrzeża uszkodze- Rys. 5.53. Klejenie dużych uszkodzeń elemen­tów nadwozia 1 — łaty z tkaniny szklanej, 2 — blacha Rys. 5.54. Klejenie nieznacznych ubytków blachy 1 — pasta epoksydowa, 2 — łaty z tka­niny szklanej nia, do największej zakrywającej całą powierzchnię klejoną (wymiary kolejnych łat wzrastają o 20 mm). Łaty nakłada się na miejsca uszko­dzone po nasyceniu ich żywicą. Łaty z tkaniny włókna szklanego po na­syceniu odpowiednią kompozycją układa się warstwami (rys. 5.53). Po stwardnieniu uzyskuje się wypełnienie o strukturze laminatu. Jeżeli uszkodzenie polega na miejscowej perforacji blachy i jest do niego dostęp od wewnątrz, to łaty należy nakładać od wewnątrz. Po utwardzeniu powłoki ubytek na powierzchni zewnętrznej wypełnia się pastą epoksydową z utwardzaczem (rys. 5.54). W ten sam sposób wy­pełnia się nierówności pozostałe po zgrubnym prostowaniu miejsc trudno dostępnych. Dzięki własnościom laminatu, tj. niekurczliwości, szybkiej polimeryzacji, łatwości obróbki, dobrej adhezji z metalem i powłokami lakierowanymi, można nanosić grube warstwy szpachlówek syntetycz­nych. Nakładając pierwszą warstwę należy dokładnie nanieść materiał, aby uniknąć pęcherzyków powietrza pod powłoką szpachlówki. Jeżeli napra­wiany otwór jest duży i powoduje zapadanie tkaniny przy jej układaniu, należy zastosować podkładkę z blachy. W celu ułatwienia jej wyjęcia po utwardzeniu laminatu należy powierzchnie podkładki pokryć polisty­renem lub parafiną. Polistyren niezbędny do uzyskania powłoki na wkład­ce uzyskuje się rozpuszczając w acetonie kawałki styropianu (np. z opa­kowań po lekach). Można również zastosować wkładkę stałą (rys. 5.55) ustaloną wstęp­nie za pomocą pasty epoksydowej. Po wypełnieniu laminatem tworzyć ona będzie dodatkowe wzmocnienie. W temperaturze pokojowej czas utwardzania wynosi 8 godzin. W celu przyspieszenia wysychania stosuje się podgrzewanie lampami promienni­kowymi (rys. 5.56). Pełne własności mechaniczne uzyskuje jednak lami­nat po 5—7 dobach. Po utwardzeniu się żywicy usuwa się nacieki, a następnie szlifuje. Łatę należy tak wyrównać, aby wtopiła się w profil elementu naprawia­nego. Po obróbce kształtującej następuje szlifowanie wykańczające przed lakierowaniem.